DARULİTKANDARULİTKAN
DARULİTKAN
MED/KASR
Med, sözlükte “arttırmak, ziyade etmek” anlamında olup tecvid ilminde; yanına
med veya lin harflerinden birinin gelmesi ile harfin sesinin uzatılmasıdır.
Kasr; art arda gelen iki harekeli harfin telaffuzu için gerekli olan zaman aralığıdır.
Ayrıca kıraat ilminde kasr kelimesi; bir harfi tabii meddine ilave yapmaksızın
okumak anlamına da gelir.
Med harfleri
Med
Ölçüleri
Hareke Elif
Kasr
2 1
Fuveyku’l
Kasr
(Diğer kıraatlerde tatbik edilir) 3 1.5
Tevassut
4 2
Fuveyku’l
Tevassut 5 2.5
Tûl (işba)
6 3
DARULİTKAN
Aslî Med (Tabii Med)
Harfî Aslî Med
Medd-i İvad (vakfen)
Medd-i Sıla Suğra (vaslen)
MEDLER
Fer’î Med
Sebeb-i Sükûn Olan
Fer’î Medler
Medd-i Arız Lissukûn (vakfen)
Medd-i Lin (vakfen)
Medd-i Lâzım
Sebeb-i Hemze Olan
Fer’î Medler
Medd-i Vâcib Muttasıl
Medd-i Câiz Munfasıl
Medd-i Sıla Kubra (vaslen)
Medd-i Bedel
Asli medde
dahil olan
medler
DARULİTKAN
ASLÎ (Tabii) MED
Hemze veya sükûn gibi bir med sebebi bulunmaksızın harfin zatının
kendisiyle kaim olduğu meddir. Medd-i tabii miktarı 2 harekedir.
,
,
DARULİTKAN
Harfî Aslî Med
Medd-i İvad (vakfen)
Medd-i Sıla Suğra (vaslen)
ASLÎ MEDDE DAHİL OLAN MEDLER
DARULİTKAN
HARFÎ ASLÎ MED
,,,,
Kur’an-ı Kerim’in 29 suresi toplamda 14 harften teşekkül eden mukatta’
harfleriyle başlamaktadır. Harfî aslî med,
ibaresindeki mukattaa
harflerinin telaffuzunda uygulanan meddir. Bu meddin ölçüsü iki harekedir.
,
,,
,
DARULİTKAN
MEDD-İ İVAD
Fethalı tenvin ile biten bir kelime üzerinde vakf yapılması durumunda medd-i tabî
(2 hrk) ile durmaktır.
Tembih
Fethalı tenvin alan hemze üzerinde vakfen uygulanan
med, bedel değil ivaddır.
İstisna
Müenneslik te’ si (
) ile biten kelimelerde tenvin hazf olur, he (
)
sesi ile vakf yapılır.
DARULİTKAN
Kubra
(4 veya 5 hrk)
MEDD- İ SILA
Öncesi harekeli müfret müzekker gaib zamirden( ,
) , sonrasında gelen
harekeli harfe vasl durumunda oluşan meddir. Vasledilen kelimenin ilk harfi kat’ı
hemze ise Medd-i Sıla Kubra, diğer harflerden biri ise Medd-i Sıla Suğra olur.
Suğra
(2 hrk)
İstisna
•...
(Furkan: 69)
•...
(Zümer: 7)
DARULİTKAN
Aslî Med
(Medd-i
Tabî)
Medd-i
İvad
Medd-i
Sıla
Suğra
(vaslen)
ASLİ MEDDE DAHİL OLAN MEDLER
2 hrk
DARULİTKAN
DARULİTKAN
FER’Î MEDLER
Sebeb-i Sükûn Olan
Fer’î Medler
Medd-i Arız Lissukûn (vakfen)
Medd-i Lin (vakfen)
Medd-i Lâzım
Sebeb-i Hemze Olan
Fer’î Medler
Medd-i Vâcib Muttasıl
Medd-i Câiz Munfasıl
Medd-i Sıla Kubra (vaslen)
Medd-i Bedel
DARULİTKAN
SEBEB-İ HEMZE OLAN FER’Î MEDLER
Medd-i Vâcib Muttasıl
Medd-i Câiz Munfasıl
Medd-i Sıla Kubra (vaslen)
Medd-i Bedel
DARULİTKAN
MEDD-İ VÂCİP MUTTASIL
Aynı kelimede med harfinden sonra hemze gelmesiyle oluşan meddir. Miktarı 4
veya 5 harekedir. Hemze kelime sonunda geldiğinde vakfen 6 hareke de câizdir.
DARULİTKAN
MEDD-İ CÂİZ MUNFASIL
Med harfi ile biten bir kelimeden hemze () ile başlayan bir kelimeye vasl
yapıldığında oluşan meddir. Miktarı 4 veya 5 harekedir.
•Tilâvet esnasında medd-i muttasıl ve medd-i munfasıl aynı miktarda
uzatılarak birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Muttasıl
Munfasıl
4
4
5
5
DARULİTKAN
MEDD- İ BEDEL
Med harflerinden önce hemze gelmesiyle oluşan meddir. Başka bir deyişle
uzatılarak okunan her hemzenin meddi, bedeldir. Ölçüsü 2 harekedir.
,,
•ğ
DARULİTKAN
Medd-i
Vâcib
Muttasıl
4-5 hrk
Medd-i
Câiz
Munfasıl
4-5 hrk
Medd-i Sıla
Kubra
(vaslen)
4-5 hrk
Medd-i
Bedel
2 hrk
SEBEB-İ HEMZE OLAN FER’Î MEDLER
DARULİTKAN
SEBEB-İ SÜKÛN OLAN FER’Î MEDLER
Medd-i Arız Lissukûn
Medd-i Lin
Medd-i Lâzım
DARULİTKAN
MEDD- İ ÂRIZ Lİ’S-SUKÛN
Kelimede med harfi sonrasında gelen harfte arızi sükûn ile vakf yapıldığında oluşan
meddir. Miktarı 2, 4 veya 6 harekedir.
DARULİTKAN
MEDD-İ LÎN
Kelimede lîn harfi sonrasında gelen harfte arızi sükûn ile vakıf yapıldığında
oluşan meddir. Miktarı 2, 4 veya 6 harekedir.
•Tilâvet esnasında medd-i lîn ile medd-i ârız buluştuğunda, medd-i lîn
ölçüsü ya ârız ile aynı ya da daha alt mertebede olmalıdır.
Ârız
Lîn
2
2
4
2, 4
6
2, 4, 6
DARULİTKAN
MEDD-İ LÂZIM
Aynı kelimede med harfinden sonra asli sükûn -cezimli ya da şeddeli
bir harf- gelmesi ile oluşan meddir.
•ğ ğ
Musakkal
Med harfi arkasına
şedde aldığında
Muhaffef
Med harfi arkasına
cezm aldığında
•Mushaftaki
tek medd-i lâzım kelimi
muhaffef örneği
Kelimî
Kelimede med lâzım
Harfî
Alfabetik lafzı üç harf olan mukattaa
harflerinde med lâzım
Musakkal
Muhaffef
DARULİTKAN
MUKATTA’A HARFLERİ (Huruf-u Mukatta’)
Kur’an-ı Kerim’in 29 suresi toplamda 14 harften teşekkül eden mukatta’
harfleriyle başlamaktadır.
(Uzatılmadan
okunur)
Med Lîn
4- 6 hrk
Med Lâzım Harfî
6 hrk
,,
,
,
,
,
Harfî Aslî Med
2 hrk
,,,,
,,
,,,,,
DARULİTKAN
SEBEB-İ SÜKÛN OLAN FER’Î MEDLER
Medd-i Arız
Lissukûn
(2, 4, 6 hrk)
Medd-i
Lin
(2, 4, 6 hrk)
Medd-i
Lâzım
(6 hrk)
DARULİTKAN
Medd-i Arız Lissukûn (2, 4, 6 hrk)
Medd-i Lin (2, 4, 6 hrk)
Medd-i Lâzım (6 hrk)
Harfî ()
Musakkal Muhaffef
Harfî Aslî Med
(Mukataa Harfleri)
Medd-i İvad (vakfen)
Medd-i Sıla Suğra (vaslen)
(İki ayrı kelimede)
Kelimî
Musakkal Muhaffef
MEDLER
Aslî Med (tabii med)
(2 hrk)
Fer’î Med
Sebeb-i Sükûn Olan
Fer’î Medler
Sebeb-i Hemze Olan
Fer’î Medler
++
+
Asli medde dahil olan medler
(2 hrk)
Medd-i Vâcib Muttasıl (4, 5 hrk)
Medd-i Câiz Munfasıl (4, 5 hrk)
Medd-i Sıla Kubra (vaslen) (4, 5 hrk)
Medd-i Bedel (2 hrk)
DARULİTKAN
Medd-i Arız Lissukûn (2, 4, 6 hrk)
Medd-i Lin (2, 4, 6 hrk)
Medd-i Lâzım (6 hrk)
Harfi Aslî Med
,,
Medd-i İvad (vakfen)
Okunur yazılır
Medd-i Sıla Suğra (vaslen)
(İki ayrı kelimede)
MEDLER
Aslî Med (tabii med)
,,
Fer’î Med
Asli medde dahil olan medler
(2 hrk)
Sebeb-i Sükûn Olan
Fer’î Medler
Sebeb-i Hemze Olan
Fer’î Medler
Medd-i Vâcib Muttasıl (4, 5 hrk)
Medd-i Câiz Munfasıl (4, 5 hrk)
(İki ayrı kelemede)
Medd-i Sıla Kubra (vaslen) (4, 5 hrk)
(İki ayrı kelimede)
Medd-i Bedel (2 hrk)
Kelimî
Musakkal Muhaffef
Harfî ()
Musakkal Muhaffef
DARULİTKAN
DARULİTKAN
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
Aynı med harfi üzerinde farklı med sebeplerinin bir arada gelmesi durumunda zayıf olan med
sebebinin terk edilip en kuvvetli med sebebi ile amel edilmesidir.
Allâme İbrahim Ali es-Semennûdi (rahmetullahi aleyh, ö. 1429) medlerin kuvvet mertebelerini şu
dizelerle ifade etmiştir:
:
ş
ş
DARULİTKAN
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
Esas alınan
med
MEDD-İ MUTTASIL MUTTASIL & ARIZ MEDD-İ ARIZ
Aynı med harfinde medd-i muttasıl ve medd-i arız buluşması
DARULİTKAN
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
5 2 5 5
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
5 5
Esas alınan
med
MEDD-İ MUTTASIL MEDD-İ MUTTASIL MEDD-İ ARIZ
Aynı med harfinde medd-i muttasıl ve medd-i arız buluşması
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
DARULİTKAN
Aynı med harfinde medd-i muttasıl ve medd-i arız buluşması
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ ARIZ
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
6 2 6 6
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
6 6
Esas alınan
med
MEDD-İ MUTTASIL MEDD-İ MUTTASIL MUTTASIL & ARIZ
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
DARULİTKAN
Aynı med harfinde medd-i munfasıl ve medd-i bedel buluşması
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ
MUNFASIL MEDD-İ BEDEL MEDD-İ
MUNFASIL MEDD-İ BEDEL
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
4 2 5 2
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
4 5
Esas alınan
med
MEDD-İ MUNFASIL MEDD-İ MUNFASIL
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
DARULİTKAN
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ ARIZ MEDD-İ BEDEL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ BEDEL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ BEDEL
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
2 2 4 2 6 2
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
2 4
Esas alınan
med
ARIZ & BEDEL MEDD-İ ARIZ MEDD-İ ARIZ
Aynı med harfinde medd-i arız ve medd-i bedel buluşması
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
DARULİTKAN
Aynı med harfinde medd-i muttasıl ve medd-i bedel buluşması
AYNI MED HARFİNDE
BULUŞAN İKİ AYRI MED
MEDD-İ
MUTTASIL MEDD-İ BEDEL
Örnek
Tek başına
bulunduklarında çekim
miktarları
4- 5- 6 2
Birleşmeleri durumunda
çekilmesi gereken miktar
4- 5- 6
Esas alınan
med
MEDD-İ MUTTASIL
MEDLERDE İKİ SEBEPTEN EN KUVVETLİSİ KURALI
