DARULİTKANDARULİTKAN

DARULİTKAN

SAKİN NÛN ve TENVİN

HÜKÜMLERİ

DARULİTKAN

Kelimenin ortasında ve

sonunda gelebilir

İsim, harf ve fiillerde

gelebilir

Vaslen ve vakfen

sabittir.

Yazımda müstakil bir

harf olarak resmi

mevcuttur.

Kelimelerin sonunda gelir

İsimlerin sonunda gelir.

Vaslen sabittir.

Yazımda lafzı mevcut olup resmi

mahzuftur.

Sakin Nûn ve Tenvin Arasındaki Farklar

DARULİTKAN

İklâb ()

Döndürmek, çevirmek



İdğâm

()

Girdirmek, dahil etmek



İhfâ

()

Gizlemek, örtmek

İzhâr

()

Açıklamak, beyan etmek

 

 

 

SAKİN NÛN ve TENVİN HÜKÜMLERİ

Gunneli

İdğâm



Gunnesiz

İdğâm









DARULİTKAN

İZHÂR

Sakin nûn ve tenvin sonrası boğaz harflerinden biri geldiğinde nûn harfinin hiçbir

değişikliğe uğramadan asli haliyle okunmasıdır.







veya

DARULİTKAN

















İZHÂR



















DARULİTKAN

İKLÂB

Sakin nûn ve tenvin sonrasında  harfinin gelmesiyle  harfinin tamamen  harfine

dönüşürek kâmil gunne eşliğinde okunmasıdır.







Mushaftaki yazımı











Tilâveti

+veya

Kâmil gunne

DARULİTKAN

































İKLÂB

DARULİTKAN

İHFÂ

İhfâ ; sakin nûn veya tenvinden sonra ihfâ harflerinden

biri geldiğinde, ihfâ harfini, nûn harfine ait gunne sıfatı eşliğinde şeddelemeden okumaktır.

Başka bir ifade ile nûndan önceki harften (

nûn harfinin mahrecine uğramadan

) ihfâ harfinin

mahrecine kâmil gunne eşliğinde geçiş yapmaktır. ihfânın sebebi; nûn harfinin mahrecinin, bu

harflerin mahrecine idğam edilemeyecek kadar yakın, izhâr edilemeyecek kadar uzak olmasıdır.

   

  

 

veya















•Süleyman el-Cemzûri’ye ait Tuhfetu’latfâl adlı eserde ihfâ harflerini bir araya getiren beyt

DARULİTKAN

• ve  harflerinin mahreci, nûn harfinin mahrecine diğer ihfâ harflerine kıyasla daha uzaktır. Bu

sebeple bu iki harfin ihfâsında gunne müddetince bu harflerin mahreç noktaları tam olarak kapalıdır.

Sesin tamamı genizden gelir.

 



• ve  ,, harflerin ihfâsında, gunne müddetince bu harflerin mahreç noktaları,

- ağızdan ses yolu kapanmayacak şekilde

- mahrece baskı uygulamadan hafifçe temas halindedir. Bu ve diğer harflerin ihfâsında sesin çoğu

genizden azı ağızdan gelir.

•Geriye kalan harflerin ihfâsında ise harflere ait mahreç noktaları birbirine iyice yaklaştırılır ancak temas

etmez. Bu ayrıntı hakkıyla yerine getirilmediğinde özellikle  , ,  harflerinin ‘’ mahrecine olan

yakınlığından dolayı ihfâ yerine izhâra benzer bir duruma sebebiyet verebilir.

   /  



İhfâ Uygulamasına İlişkin Bazı Tembihler

DARULİTKAN

 







  

   



  

  

   

 

  

 

 

 

İHFÂ

DARULİTKAN

Gunneli İdğâm

 Gunnesiz İdğâm

.

İdğâm; sâkin harfi, ardından gelen harekeli harfe katarak

harekeli olanı şeddeli tek bir harf gibi okumaktır.

 veya

İDĞÂM

DARULİTKAN

Gunneli Kâmil İdğâm

( , )

İki harfin sesinin tek sese

dönüşmesi

Gunneli Nâkıs İdğâm

( , )

Sâkin olan birinci harfe ait

sesin, ikinci harfin sesine tam

olarak dönüşmemesi.

GUNNELİ İDĞÂM

DARULİTKAN

,  harflerinin idğâmında;

•Birinci harfi ikinci harfe katmak suretiyle iki harfin

sesi tek sese dönüşür yani sakin nûn harfi zatını ve

sıfatlarını kaybeder, ikinci harf şeddeli okunur. Bu

idğâma kâmil idğâm denir.

•Bu harflerin idğâmında sesin tamamı genizden

gelir.

•Gunne mertebesi ekmel mâ tekûndur.

İdğâm Uygulamasına İlişkin Hususlar

 , harflerinin idğâmında;

•Sâkin olan birinci harfe ait ses, ikinci harfin

sesine tam olarak dönüşmez. Bu şekilde

uygulanan idğâma nâkıs idğâm denir.

•Sesin bir kısmı bu harflerin mahrecinden gelirken

aynı miktarda ses genizden gelir.

•Gunne mertebesi ekmel mâ tekûndur.

 sesine

ekmel mâ

tekûn gunne

eşlik eder.

Mushaftaki yazımı

Tilâveti

 sesine

ekmel mâ

tekûn gunne

eşlik eder.

Tilâveti

Mushaftaki yazımı

Ekmel mâ

tekûn gunne









Ekmel mâ

tekûn gunne

Gunneli İdğâm

DARULİTKAN

İdğâm Uygulamasına İlişkin Bazı Hususlar

Gunnesiz İdğâm

, 

 harflerinin idğâmı kâmil idğâmdır.

tilâveti

Mushaftaki yazımı 











İstisna:  



DARULİTKAN

1. İdğâm harfleri sakin  ile aynı kelimede buluşursa idğâm yapılmaz.

(

 ,  , 

 ,  )

2. Hafs rivayetinin Şatıbiyye tarikine göre vasıl durumunda iki yerde idğâm yapılmaz:

•Yasin Suresi 1. ve 2. ayetleri arası geçişte 



 ,

•Kalem Suresi 1. ayetin başındaki nûn harfinden vav harfine geçişte 

İDĞÂMDA İSTİSNALAR

DARULİTKAN

GUNNELİ İDĞÂM

Gunneli Nâkıs İdğâm

Gunneli Kâmil İdğâm

DARULİTKAN

GUNNESİZ KÂMİL İDĞÂM

Gunnesiz Kâmil İdğâm

DARULİTKAN

SAKİN MÎM

HÜKÜMLERİ

DARULİTKAN

İdğâm-ı Şefevi

(Mutemasileyn)

 







Ekmel mâ tekûn

gunne

İzhâr-i Şefevi

Kalan harfler 





Nâkıs gunne



ihfâ-i Şefevi

 









Kâmil gunne

Tilâveti

Mushaftaki

yazımı

Tilâveti

Mushaftaki

yazımı

DARULİTKAN



























































İdğâm İhfâ İzhâr

DARULİTKAN

SAKİN LÂM

HÜKÜMLERİ

DARULİTKAN

İsimlerde

Şemsi harfler





Harflerde









Fiilerde

, 

Mushafta fiillerde

idğâma tek örnek

kelime

İdğâm İzhâr

İdğâm dışında

kalan mevzular

 ,

İstisna

 



•Süleyman el-Cemzûri’ye ait Tuhfetu’latfâl adlı eserde şems-i harfleri bir araya getiren beyt















DARULİTKAN

































 





İzhâr

İdğâm